ÇOCUK HAKLARI TARİHİ Şu an birçok uluslararası kuruluş çocuk haklarını koruyan bildirgeleri kabul etmesine rağmen dünyanın birçok yerinde çocuk işçiliği ve istismarcılığı hala devam etmektedir.
Yirminci yüzyılın başlarındaki sanayileşmiş ülkelerde, çocuklar için bir koruma standardı yoktu.
Yetişkinlerle beraber çocuk fiziğine uygun olmayan koşullarda birlikte çalışmaları yaygındı.
Çocukların gelişimsel ihtiyaçlarının daha iyi anlaşılmasıyla onları daha iyi koruyacak bir harekete yol açtı.
Çocuk haklarında uluslararası standartlar geçtiğimiz yüzyılda büyük ilerleme kaydetmiştir, ancak bu ideallerin gerçekleştirilmesinde eksiklikler devam etmektedir.
Çocuk haklarındaki gelişmeleri zamansal çizelgede incelemeye başlayalım isterseniz. 1924 yılında Milletler Cemiyeti, Çocukları Kurtarın Vakfı'nın kurucusu Eglantyne Jebb tarafından hazırlanan Çocuk Hakları Cenevre Bildirgesi'ni kabul etti. 1946 yılında Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, UNICEF Uluslararası Çocuk Acil Fonu'nu kurar.
Tarihler 1948 ‘i gösterdiğinde Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, 25.
Maddenin anne ve çocuklara 'özel bakım ve yardım' ve 'sosyal koruma' hakkı tanıdığı Evrensel İnsan Hakları Beyannamesi'ni kabul eder. 1966 senesinde Medeni ve Siyasi Haklar ve Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşmeler ile Birleşmiş Milletler Üye Devletleri, tüm çocuklar için eğitim ve koruma da dahil olmak üzere eşit hakları koruma sözü vermektedir. 1973 yılında çocuk işçiliği önlemek adına Uluslararası Çalışma Örgütü, bir kişinin sağlığı, güvenliği veya ahlakı açısından tehlikeli olabilecek işleri üstlenmek için asgari yaşı 18 olarak belirleyen 138 numaralı Sözleşmeyi kabul eder. 1 sene aradan sonra acil ve çatışma durumlarında kadın ve çocukların savunmasızlığından endişe duyan Genel Kurul, Üye Devletleri Acil Durumlarda ve Silahlı Çatışmalarda Kadınların ve Çocukların Korunmasına İlişkin Deklarasyonu incelemeye çağırmaktadır.
Bildirge, sivil kadınlara ve çocuklara yönelik saldırıları veya hapsedilmeyi yasaklıyor ve silahlı çatışma sırasında kadın ve çocukların haklarının korunmasını onaylıyor. 1959 Çocuk Hakları Bildirgesi'nin yirminci yıldönümünü kutlamak için Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, 1979'u UNICEF'in başrol oynadığı Uluslararası Çocuk Yılı ilan etti. 1985 yılında Birleşmiş Milletler Çocuk Adaletinin İdaresine İlişkin Standart Asgari Kurallar, eğitim ve sosyal hizmetler ve çocuk tutuklulara orantılı muamele dahil olmak üzere çocuğun yüksek yararını destekleyen bir adalet sisteminin ilkelerini detaylandırmaktadır. 1991 yılında UNICEF, Save the Children , Defence for Children International ve diğer kuruluşlardan uzmanlar, Çocuk Hakları Sözleşmesi'nin raporlama sürecinden elde edilen verileri tartışmak için bir araya geliyor.
Toplantı, 1995 yılında Uluslararası Çocuk Hakları Ağı'nınn (CRIN) resmi olarak kurulmasını sağlar. 1999’da Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO ) , çocukların sağlığına, güvenliğine veya ahlaki değerlerine zarar vermesi muhtemel her türlü işin derhal yasaklanmasını ve ortadan kaldırılmasını talep ederek Çocuk İşçiliğinin En Kötü Biçimleri Sözleşmesini kabul eder. 2000 yılına gelindiğinde Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, Taraf Devletlerin çocukların silahlı çatışma sırasında çatışmalara katılmasını önlemek ve çocukların satışı, cinsel istismarı ve istismarını sona erdirmek için kilit önlemleri alma yükümlülüğü getiren Çocuk Haklarına dair 1989 Sözleşmesinin iki İsteğe Bağlı Protokolünü kabul eder. 2006 yılında UNICEF , Çocuk Adaleti Göstergelerinin Ölçülmesi Kılavuzunu Birleşmiş Milletler Uyuşturucu ve Suç Ofisi ile birlikte yayınlamaktadır.
Kılavuz, hükümetlerin çocuk adalet sistemlerinin durumunu değerlendirmelerine ve gerektiğinde reformlar yapmalarına olanak tanır. 2011 yılında ise 1989 Çocuk Haklarına Dair Sözleşme'ye yeni bir İhtiyari Protokol kabul edildi.
Bir iletişim usulüne ilişkin bu İhtiyari Protokol uyarınca, Çocuk Hakları Komitesi çocuk hakları ihlalleri ile ilgili şikayetleri sahaya atabilir ve soruşturmalar yürütebilir. 2015 yılında Somali ve Güney Sudan Sözleşmeyi onayladı.
Sözleşme, 196 Devlet ile en yaygın olarak onaylanan uluslararası belgedir.
Bugüne kadar sadece Amerika Birleşik Devletleri onaylamadı.
